Cydnabod ymddygiad heriol ac ymateb iddo

Fel hwylusydd, un o’r sgiliau y bydd angen i chi ganolbwyntio arno yw sut i ddelio gydag ymddygiad negyddol neu anodd o fewn grŵp. Gobeithio mai rhywbeth prin yw hyn ond mae’n syniad da bod yn barod at heriau o’r fath rhag ofn iddynt godi.

Rydym yn cynnig cyrsiau gydag achrediad a heb achrediad ar Hwyluso ar gyfer lefelau sgiliau amrywiol. Cysylltwch â ni am sgwrs anffurfiol ynglŷn â’ch anghenion dysgu.

Beth yw ymddygiad heriol mewn grŵp ffocws?

Dyma rai enghreifftiau o ymddygiad heriol:

  • Dominyddu’r sgwrs
  • Troi’r pwnc yn ôl at yr hyn y mae ef/hi am ei drafod
  • Bod yn ymosodol wrth siarad neu yn iaith y corff
  • Amharu ar y grŵp yn gyffredinol
  • Gwrthod cymryd rhan
  • Bod yn sinigaidd a/neu’n feirniadol

Sgwrs anodd

Gosod rheolau sylfaenol

Ar ddechrau’r sesiwn, gofynnwch i gyfranogwyr feddwl am reolau sylfaenol. Gallai’r rhain gynnwys pethau syml fel diffodd sain ffonau symudol, dim ysmygu, peidio â siarad dros ei gilydd, ac yn y blaen.

Os yw cyfranogwyr yn ei chael yn anodd, gallech awgrymu rheolau sylfaenol priodol a gofyn a yw pobl yn cytuno. Mae datganiadau cyffredinol fel ‘parchu ein gilydd’ yn gweithio’n dda. Os oes cyfranogwr yn dod yn heriol yn ystod y sesiwn, gallwch gyfeirio’n ôl at y rheolau sylfaenol hyn.

Weithiau mae’n well peidio â’u galw’n rheolau sylfaenol gan y gall greu awyrgylch tebyg i ysgol. Enw amgen, er enghraifft, yw ‘gwneud i’r sesiwn weithio i ni’. Pa reolau sylfaenol bynnag a gytunir, cofiwch sicrhau eu bod mewn rhywle amlwg yn yr ystafell i bawb eu gweld. Mae’n haws hefyd cyfeirio’n ôl atynt os oes angen.

Nid dim ond mewn sefyllfaoedd lle rydych yn rhagweld ymddygiad negyddol y dylid gosod rheolau sylfaenol, mae’n arfer da treulio rhai munudau ar ddechrau pob sesiwn yn cytuno i ‘god ymddygiad’ anffurfiol.

Rheoli disgwyliadau

Os ydych yn gwneud unrhyw fath o broses benderfynu gyfranogol gyda grŵp, mae hi bob amser yn bwysig bod yn glir iawn ynghylch nod y sesiwn, beth sy’n bosib a beth nad yw’n bosib.

Nodwch nod y sesiwn ar bapur siart troi ger y rheolau sylfaenol.

Eto, os yw disgwyliadau’n rhy uchel mewn trafodaeth grŵp, gallwch atgoffa cyfranogwyr o nod y sesiwn a amlinellwyd ar y dechrau.

Canolbwyntio bob amser ar y broses

Eich swyddogaeth chi yw canolbwyntio bob amser ar y broses. Peidiwch â gadael i’r sawl sy’n dangos ymddygiad heriol dynnu’ch meddwl oddi ar y broses a chadwch at eich cynllun ar gyfer y sesiwn. Serch hynny, os yw rhywun yn dangos ymddygiad heriol yna mae yna bob amser reswm ac ni ddylech ei anwybyddu.

Hwylusydd

Dangos dealltwriaeth

Rhan o’ch rôl fel hwylusydd yw sicrhau y gall pawb gymryd rhan. Os oes pwnc sensitif neu ddadleuol yn cael ei drafod yna mae’n bosib y bydd rhai pobl yn ymateb yn flin neu’n gynhyrfus. Dylech ddangos eich bod yn cydymdeimlo, gan aros yn wrthrychol a gofyn cwestiynau i gyrraedd datrysiad.

Os yw’r ymddygiad yma’n tynnu gormod o sylw’r grŵp yna peidiwch â bod ag ofn galw egwyl. Bydd o fudd i bawb.

Troi’r sylw i ffwrdd o’u hymddygiad

Os yw’r unigolyn/unigolion yn bod yn heriol i’r fath raddau nes bod y sesiwn yn crwydro oddi ar y pwnc a bod yna arwyddion bod eu hymddygiad yn amharu ar eraill, yna symudwch y sylw i ffwrdd o’r unigolyn hwnnw.

Gallwch wneud hyn gyda geiriau neu heb eiriau. Heb eiriau, mae angen symud eich sylw i ffwrdd o’r unigolyn, osgoi cyswllt llygad a throi’ch corff i ffwrdd ohonynt.

Gyda geiriau, gallwch dynnu sylw at y ffaith nad yw eraill wedi cael cyfle eto i gyfrannu a gofyn yn benodol i gyfranogwyr tawelach neu lai lleisiol gyfrannu, neu, gofynnwch “beth yw barn y gweddill ohonoch am…” neu “a oes gan unrhyw un farn wahanol am hyn?” gan gyfeirio’n ôl at y cwestiwn neu’r pwnc gwreiddiol sy’n cael ei drafod.

Symud ymlaen

Newid gweithgareddau (i newid awyrgylch yr ystafell)

Rhowch gynnig ar ddull gwahanol, ystyriwch dechneg bleidleisio, os yw’n briodol, neu gofynnwch i gyfranogwyr nodi eu barn ar nodiadau gludiog (dim ond rhai nodiadau gludiog yr un, fel na allant ddominyddu’r ymarfer yn y ffordd hon).

Fel yr hwylusydd, rhowch grynodeb o’r drafodaeth hyd yn hyn, yna gofynnwch i bobl ystyried yr hyn maent wedi’i glywed a’i ddweud am rai munudau cyn ailddechrau’r drafodaeth neu symud ymlaen.

Ailadrodd eu datganiad wrthynt fel cwestiwn

e.e. “mae hi bob amser fel hynny?

Yn aml bydd pobl yn gor-ddweud eu datganiadau a’u straeon pan fyddant yn teimlo’n rhwystredig. Cwestiynwch nhw; ceisiwch eu hannog i siarad am atebion posib i’r ffordd maent yn teimlo, gan ddefnyddio’r dechneg ‘rheoli disgwyliadau’ y soniwyd amdani yn gynharach.

Mae hyn yn rhoi cyfle i rywun egluro ei safbwynt yn llawn yn hytrach na gwneud sylwadau di-fudd. Os na all roi ateb rhesymol: symudwch ymlaen.

Seibiant

Galw egwyl

Os yw pethau’n mynd yn danbaid iawn, gallech bob amser alw egwyl. Rhowch amser i bobl ymlacio neu ymdawelu, cael diod oer a dychwelyd i’r sesiwn gyda’u meddyliau wedi’u clirio. Rhowch gynnig ar ymarfer positif byr, i dorri’r garw neu roi egni newydd i’r grŵp cyn parhau â’r sesiwn.

Holi barn y grŵp am y sefyllfa ac yna symud y grŵp ymlaen

Weithiau mae’n amser tynnu llinell oddi tano, bod yn bendant a dweud “Dwi’n meddwl ein bod wedi treulio digon o amser ar y pwnc hwn nawr”. Yna, rhowch grynodeb o’r drafodaeth ac unrhyw gamau y cytunwyd arnynt.

Oes gennych chi unrhyw brofiad o ddelio gydag ymddygiad heriol yn eich rôl fel hwylusydd? Rhannwch eich cyngor a’ch awgrymiadau drwy adael sylw.

Tanysgrifiwch i gylchlythyr Cyfranogaeth Cymru am ragor o syniadau ac awgrymiadau hwyluso!

Rhowch eich cyfeiriad e-bost isod:

 

Gadael Ymateb

Ni fydd eich cyfeiriad e-bost yn cael ei gyhoeddi. Mae'r meysydd gofynnol yn cael eu marcio *

Mae'r wefan hon yn defnyddio Akismet i leihau sbam. Dysgwch sut mae eich data sylwadau yn cael ei brosesu .

Pin It on Pinterest